Antoni Słonimski

Antoni Słonimski (ur. 15 listopada 1895 w Warszawie, zm. 4 lipca 1976 tamże) był polskim poetą, prozaikiem, dramaturgiem i publicystą, związanym z życiem literackim XX wieku. Pochodził z zasymilowanej rodziny żydowskiej o bogatych tradycjach intelektualnych. Jego dziadek był znanym matematykiem i współtwórcą haskali w Polsce, a ojciec – lekarzem i społecznikiem. Słonimski ukończył Szkołę Sztuk Pięknych w Warszawie, a następnie studiował malarstwo w Monachium.

Pierwsze utwory literackie Słonimski opublikował jeszcze przed zakończeniem I wojny światowej. W 1918 roku ukazał się jego debiutancki tomik „Sonety". Już wtedy dał się poznać jako twórca o dużej wrażliwości estetycznej i humanistycznym spojrzeniu na świat. W 1919 roku Antoni Słonimski współtworzył grupę poetycką Skamander, obok Juliana Tuwima, Jarosława Iwaszkiewicza, Jana Lechonia i Kazimierza Wierzyńskiego. Skamandryci stanowili nową falę literatury niepodległej Polski. Ich poezja miała charakter

Oprócz twórczości poetyckiej Antoni Słonimski zasłynął jako błyskotliwy felietonista, eseista i komentator życia publicznego. Publikował regularnie w „Wiadomościach Literackich", „Szpilkach" i innych czasopismach. Jego teksty były pełne ironii, dowcipu i zaangażowania społecznego. W swoich felietonach często krytykował nietolerancję, nacjonalizm i nadużycia władzy.

Po wybuchu II wojny światowej Słonimski udał się na emigrację – najpierw do Francji, a następnie do Wielkiej Brytanii. W Londynie współorganizował życie kulturalne polskiej emigracji. Pełnił m.in. funkcję dyrektora Instytutu Kultury Polskiej. W 1951 roku powrócił do Polski, mimo trudnej sytuacji politycznej.

Po powrocie do Polski Antoni Słonimski kontynuował działalność literacką i publicystyczną. W latach 1956–1959 był prezesem Związku Literatów Polskich. Angażował się w sprawy wolności słowa – w 1964 roku był jednym z inicjatorów tzw. Listu 34, protestu intelektualistów przeciwko cenzurze. W 1975 roku podpisał List 59, sprzeciwiający się zmianom w Konstytucji PRL.

Antoni Słonimski zginął tragicznie 4 lipca 1976 roku w wypadku samochodowym w Warszawie. Został pochowany na cmentarzu w Laskach. Jego spuścizna literacka obejmuje poezję, dramaty, eseje i felietony. Słonimski pozostaje jednym z najważniejszych przedstawicieli polskiej kultury XX wieku.